กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว มีอากงแก่ๆอยู่คนนึ่ง อยากจะสอนข้อคิดอะไรบางอย่าง ให้หลานๆตามปะสาคนแก่

อากงจึงเรียกหลานๆทั้งสี่มานั่งล้อมโต๊ะสี่มุม แล้วบอกหลานทั้งสี่ว่า

"เอาล่ะหลานๆ ตอนนี้หลับตานะหลับตา"

พอ หลานๆหลับตา อากงก็เดินเข้าไปห้องเก็บของแล้วหยิบโคมไฟเก่าๆมาอันนึ่ง อากงเปิดฝาครอบจุดไฟ แล้วปิดฝาครอบ แล้วอากงก็บอกหลานทั้งสี่ว่า

"ลืมตาขึ้น แล้วบอกอากงซิว่าโคมไฟสีอะไร?"

เด็กทั้งสี่ลืมตาขึ้นตอบไล่ๆกัน ตอบไม่เหมือนกันและเริ่มทะเลาะกัน

คนที่นั่งด้านหนึ่งบอกว่า "สีแดง" อีกด้านหนึ่งบอกว่า "สีเขียว" "สีเหลือง".และ "สีน้ำเงิน" ตามลำดับ

ทั้งสี่ทะเลาะกันพักหนึ่ง ก็มีเด็กคนหนึ่งถามอากงว่า

"อากงทำไมของอย่างเดียวกันมีตั้งหลายสี"

อากงก็เลยบอก

"เดี๋ยวนะอากงจะทำอะไรให้ดู"

แล้วอากงก็เดินมาที่โต๊ะ หยิบฝาครอบแล้วหมุนให้ดู

ปรากฎว่าฝาครอบสี่ด้านสี่สีคือ แดง เหลือง เขียว น้ำเงิน !?

หลังจากนั้นอากงก็บอกว่า

"เอ๊า...ตอนนี้บอกอากงซิโคมไฟสีอะไร ?"

หลานๆ ตอบเหมือนกันคือ "สีของเปลวไฟ"

อากงเลยบอกว่า "เอาล่ะหลาน อากงถามอะไรชักสองข้อนะ"



"ข้อที่ 1. เมื่อสักครู่นี้ครั้งแรกใครผิด"

หลานตอบว่า "ไม่รู้"

อากงบอกว่า "รึว่าอากงผิด" อากงเลยบอกอีกว่า

"ฟังนะเจ้าทั้งสี่นั่งอยู่ในที่เดียวกันมองของอย่างเดียวกัน ในเวลาเดียวกันยังเห็นไม่เหมือนกันเลยทำไม?

ทำไมถึงไม่มีใครผิดล่ะ"

อากงเลยบอกว่า

"ก็ เพราะคนทุกคนมองจากมุมมองของตัวเอง เห็นในสี่งที่ตัวเองเห็น แต่ถ้าเจ้าอยากเข้าใจว่าทำไมคนอื่นเห็นอย่างที่เขาเห็น เจ้าก็เดินไปมองที่มุมของเขา แล้วเราก็จะเห็นอย่างที่เขาเห็น

ถ้าลองนึกภาพนะเจ้าทั้งสี่นั่งอยู่ที่เดียวกัน มองของอย่างเดียวกัน ในเวลาเดียวกัน ยังเห็นไม่เหมือนกันเลย

ในอนาคตเวลาที่อยู่ในสังคมเป็นไปได้มั้ย คนก็มองสิ่งต่างๆไม่เหมือนกัน เพราะฉะนั้นเวลาที่คนคิดไม่เหมือนเรา ใครผิด?

ใน อนาคตนะ เวลาที่เจ้าคิดไม่เหมือนคนอื่น อย่าไปโกรธว่าเขาผิด เพราะคนแต่ละคน ก็เห็นสิ่งต่างๆ จากขอบข่ายประสบการณ์และสิ่งแวดล้อมของตนเอง

แต่ถ้าเจ้าอยากเข้าใจ ว่าทำไมคนอื่นถึงคิดแบบนั้น เจ้าก็เดินไปมุมของเขาและเมื่อเจ้ายอมเข้าใจคนอื่น อาจเป็นไปได้ว่าคนอื่นก็อาจจะยอมที่จะเดินมาและเข้าใจเจ้า"



คำถามที่ 2. อากงถามว่า "ที่เห็นครั้งแรกกับครั้งหลังเป็นของอย่างเดียวกันมั้ย?"

หลานบอกว่า "อย่างเดียวกัน"

อากงถามต่อว่า"แล้วเห็นเหมือนกันมั้ย? ครั้งแรกเห็นอะไร? ครั้งหลังเห็นอะไร?"

หลานตอบว่า "ครั้งแรกเป็นฝาครอบ และครั้งหลังเห็นเปลวไฟ"

อากงเลยบอกว่า

"หลานๆเอ๊ยในอนาคตถ้าเลือกได้นะ อย่ามองสิ่งต่างๆเพียงแค่ที่เห็น จงเข้าใจสิ่งต่างๆอย่างที่เป็น"

กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว มีอากงแก่ๆอยู่คนนึ่ง อยากจะสอนข้อคิดอะไรบางอย่าง ให้หลานๆตามปะสาคนแก่

อากงจึงเรียกหลานๆทั้งสี่มานั่งล้อมโต๊ะสี่มุม แล้วบอกหลานทั้งสี่ว่า

"เอาล่ะหลานๆ ตอนนี้หลับตานะหลับตา"

พอ หลานๆหลับตา อากงก็เดินเข้าไปห้องเก็บของแล้วหยิบโคมไฟเก่าๆมาอันนึ่ง อากงเปิดฝาครอบจุดไฟ แล้วปิดฝาครอบ แล้วอากงก็บอกหลานทั้งสี่ว่า

"ลืมตาขึ้น แล้วบอกอากงซิว่าโคมไฟสีอะไร?"

เด็กทั้งสี่ลืมตาขึ้นตอบไล่ๆกัน ตอบไม่เหมือนกันและเริ่มทะเลาะกัน

คนที่นั่งด้านหนึ่งบอกว่า "สีแดง" อีกด้านหนึ่งบอกว่า "สีเขียว" "สีเหลือง".และ "สีน้ำเงิน" ตามลำดับ

ทั้งสี่ทะเลาะกันพักหนึ่ง ก็มีเด็กคนหนึ่งถามอากงว่า

"อากงทำไมของอย่างเดียวกันมีตั้งหลายสี"

อากงก็เลยบอก

"เดี๋ยวนะอากงจะทำอะไรให้ดู"

แล้วอากงก็เดินมาที่โต๊ะ หยิบฝาครอบแล้วหมุนให้ดู

ปรากฎว่าฝาครอบสี่ด้านสี่สีคือ แดง เหลือง เขียว น้ำเงิน !?

หลังจากนั้นอากงก็บอกว่า

"เอ๊า...ตอนนี้บอกอากงซิโคมไฟสีอะไร ?"

หลานๆ ตอบเหมือนกันคือ "สีของเปลวไฟ"

อากงเลยบอกว่า "เอาล่ะหลาน อากงถามอะไรชักสองข้อนะ"



"ข้อที่ 1. เมื่อสักครู่นี้ครั้งแรกใครผิด"

หลานตอบว่า "ไม่รู้"

อากงบอกว่า "รึว่าอากงผิด" อากงเลยบอกอีกว่า

"ฟังนะเจ้าทั้งสี่นั่งอยู่ในที่เดียวกันมองของอย่างเดียวกัน ในเวลาเดียวกันยังเห็นไม่เหมือนกันเลยทำไม?

ทำไมถึงไม่มีใครผิดล่ะ"

อากงเลยบอกว่า

"ก็ เพราะคนทุกคนมองจากมุมมองของตัวเอง เห็นในสี่งที่ตัวเองเห็น แต่ถ้าเจ้าอยากเข้าใจว่าทำไมคนอื่นเห็นอย่างที่เขาเห็น เจ้าก็เดินไปมองที่มุมของเขา แล้วเราก็จะเห็นอย่างที่เขาเห็น

ถ้าลองนึกภาพนะเจ้าทั้งสี่นั่งอยู่ที่เดียวกัน มองของอย่างเดียวกัน ในเวลาเดียวกัน ยังเห็นไม่เหมือนกันเลย

ในอนาคตเวลาที่อยู่ในสังคมเป็นไปได้มั้ย คนก็มองสิ่งต่างๆไม่เหมือนกัน เพราะฉะนั้นเวลาที่คนคิดไม่เหมือนเรา ใครผิด?

ใน อนาคตนะ เวลาที่เจ้าคิดไม่เหมือนคนอื่น อย่าไปโกรธว่าเขาผิด เพราะคนแต่ละคน ก็เห็นสิ่งต่างๆ จากขอบข่ายประสบการณ์และสิ่งแวดล้อมของตนเอง

แต่ถ้าเจ้าอยากเข้าใจ ว่าทำไมคนอื่นถึงคิดแบบนั้น เจ้าก็เดินไปมุมของเขาและเมื่อเจ้ายอมเข้าใจคนอื่น อาจเป็นไปได้ว่าคนอื่นก็อาจจะยอมที่จะเดินมาและเข้าใจเจ้า"



คำถามที่ 2. อากงถามว่า "ที่เห็นครั้งแรกกับครั้งหลังเป็นของอย่างเดียวกันมั้ย?"

หลานบอกว่า "อย่างเดียวกัน"

อากงถามต่อว่า"แล้วเห็นเหมือนกันมั้ย? ครั้งแรกเห็นอะไร? ครั้งหลังเห็นอะไร?"

หลานตอบว่า "ครั้งแรกเป็นฝาครอบ และครั้งหลังเห็นเปลวไฟ"

อากงเลยบอกว่า

"หลานๆเอ๊ยในอนาคตถ้าเลือกได้นะ อย่ามองสิ่งต่างๆเพียงแค่ที่เห็น จงเข้าใจสิ่งต่างๆอย่างที่เป็น"